2020-ci ilin 20 noyabrı Azərbaycan tarixində müstəsna bir gün kimi yadda qalacaq. Bu gün, 30 il davam edən işğaldan sonra, Ağdam rayonu Azərbaycan Ordusu tərəfindən işğaldan azad olundu. Bu qələbə, həm hərbi, həm də siyasi baxımdan Azərbaycanın böyük bir uğurunu təmsil edir və Qarabağ münaqişəsinin sona çatmasına böyük bir təkan verdi.
Ağdam 1993-cü il iyulun 23-də erməni silahlı birləşmələri tərəfindən işğal olunmuşdu. Ağdam düşmənlə döyüşlərdə 6 000 şəhid verib, onlardan 16-sı Azərbaycanın Milli Qəhrəmanıdır. İşğal nəticəsində rayonun 160 min nəfər əhalisindən 143 min nəfəri öz ölkəsində məcburi köçkünə çevrilib. Hazırda Ağdamın 204 000-dən çox əhalisi var. Onlardan 160 000-ə yaxını məcburi köçkündür.
Lakin 2020-ci il sentyabrın 27-də Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin cəbhədəki təxribatının qarşısını alan Azərbaycan Ordusu əks-hücumla bir neçə rayonu, yüzlərlə kənd və qəsəbəni, strateji yüksəkliyi düşməndən azad edib. İşğaldan azad olunan şəhər və kəndlərimizdə, qəsəbələrimizdə üçrəngli bayrağımızın ucaldılması ilə nəticələnən 44 günlük Vətən müharibəsi Azərbaycan Ordusunun qələbəsi ilə başa çatıb. İşğalçı erməni silahlı birləşmələri ordumuzun dəfedilməz hücumu qarşısında tab gətirə bilməyərək xeyli itki ilə geri çəkiliblər. Bununla yanaşı, düşmənin minlərlə canlı qüvvəsi, hərbi texnikası məhv edilib. 44 gün davam edən müharibənin sonu 10 noyabrda üçtərəfli Bəyanatın imzalanması ilə sonlanıb.
Üç dövlət başçısı – İlham Əliyev, Vladimir Putin və Nikol Paşinyan tərəfindən imzalanan Bəyanatın 2-ci bəndində Ağdamın qaytarılması 20 noyabra təyin olunub.
Vətən Müharibəsində əldə olunmuş tarixi qələbəni əbədiləşdirmək və işğaldan azad edilmiş şəhərlərin günlərini təsis etmək məqsədilə "Azərbaycan Respublikasının işğaldan azad edilmiş əraziləri üzrə şəhər günlərinin təsis edilməsi haqqında" Azərbaycan Respublikası Prezidenti İlham Əliyev 31 iyul 2023-cü ildə Sərəncam imzalayıb. Beləliklə, hər il 20 noyabr – Ağdam şəhəri günü kimi təntənəli şəkildə qeyd edilir.
