Almanlar Qafqaza 1817-ci ildə köçürülməyə başlamışdılar. Onlar Azərbaycanın bir çox ərazilərində, o cümlədən də Lənkəran şəhərində yurd salmışdılar. Həmin dövrdə Almaniyanın daxilində baş verən aclıq, dini münaqişələr almanların Rusiyaya, oradan isə Zaqafqaziyaya köçməsini sürətləndirmişdi [1,3].
Almanların Lənkəran şəhərində yaşadıqları məhəllə “Forştat” (hazırda Heydər Əliyev prospekti) adlanırdı. Alman dilində “Forştat” - “şəhərdən kənar” deməkdir. Onlar, əsasən, indiki 1 saylı orta məktəbin ərazisində yaşayırdılar [1].
XIX əsrin sonunda şəhərin Firdovsi küçəsində alman kilsəsi inşa edilmişdir. Binanın yuxarı hissəsində iri günbəz və qızıl suyuna salınmış xaç var idi. Alman kilsəsi 1924-cü ilə qədər mövcud olmuşdur [2].
1897-ci ilə aid əhalinin siyahıyaalınmasına əsasən, Lənkəran şəhərində 111 nəfər alman yaşayırdı, bu isə bütün əhalinin 1,3 faizini təşkil edirdi. Həmin il Lənkəran qəzasında 132 almanın yaşadığı bildirilir, bu isə qəza əhalisinin 0,1 faizini təşkil edirdi [4].
1941-ci ildə - İkinci Dünya müharibəsi zamanı Qafqaz almanları Qazaxıstana və Sibirə sürgün edildilər [3].
Ədəbiyyat: