Elmi dərəcəli şəxslər akademik və elmi sahələrdə müxtəlif müvəffəqiyyətlər əldə etmiş, nəzəri və praktiki tədqiqatlarda mühüm töhfələr vermiş şəxslərdir. Onlar çox vaxt ali təhsil müəssisələrində, elmi tədqiqat institutlarında və digər akademik təşkilatlarda fəaliyyət göstərirlər. Elmi dərəcələr şəxslərin akademik və elmi fəaliyyətlərinin qiymətləndirilməsi məqsədilə verilir və müxtəlif səviyyələrə malikdir.
“Alimlik dərəcəsi aln şəxs” daha çox doktorantura və ya elmi tədqiqatlarla bağlı olan təhsil və akademik yüksəliş mərhələlərini əhatə edir.
Cenublu.az-ın əməkdaşı alimlik dərəcəsi alan Lənkəran şəhər sakini Ülkər Hüseynova ilə həmsöhbət olub.
- Ülkər xanım, öncə özünüz haqqında məlumat verməyinizi istərdim.
- 1971-ci il avqustun 8-də Lənkəran şəhərində ziyalı ailəsində anadan olmuşam. Lənkəran şəhər 1 nömrəli orta məktəbində təhsil almışam. Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetin Tarix fakültəsini bitirmişəm. Lənkəran Dövlət Universitetində isə doktorantura təhsili aldım.
- Hansı sahədə alimlik dərəcəsi almısınız?
- Oktyabrın 25-də “Vətən tarixi” ixtisasında Tarix sahəsi üzrə fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsi almışam.
- Hansı universitetdə fəaliyyət göstərirsiniz?
- Mən universitetdə işləmirəm. Dövlət İmtahan Mərkəzinin Lənkəran Regional bölməsində aparıcı məsləhətçi vəzifəsində çalışıram.
- Elmi sahəyə olan marağınız necə başladı?
- Mən bir azərbaycanlı kimi həmişə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin Sovet Rusiyası tərəfindən işğalı, sonradan Azərbaycanda baş verən ictimai-siyasi vəziyyəti əsl mənbələr əsasında araşdırmaq istəmişəm.
Bu dövrə aid sənədlərin əsl mənbəyi Rusiyadakı hərbi arxivdə olduğundan bu sənədlərdən Sovet dövründə istifadə etmək mümkün olmamışdır. Lakin SSRİ dağıldıqdan sonra bir çox arxivlər kimi bu arxivdən də istifadə imkanı yarandı. Mən də Moskvada yerləşən Rusiya Dövlət Hərbi Arxivindəki sənədləri əldə etməklə Azərbaycanın 1920-1930-cu illərinin ictimai-siyasi vəziyyətini yenidən tədqiq etmək istədim.
- Hansı sahədə dissertasiya işinizi yazdınız?
- Dissertasiya işimin mövzusu 1920-1930-cu illərdə Azərbaycan SSR-də ictimai-siyasi vəziyyəti ilə bağlıdır. (Rusiya Dövlət Hərbi Arxivinin materialları əsasında)
- Ən çox maraqlandığınız elmi sahələr hansılardır?
- Ən çox maraqlandığım Azərbaycan tarixinin 1920-1930-cu illəri olduğuna görə bu dövrü daha dəqiq mənbələrdən əldə edilmiş sənədlər əsasında araşdırmağa çalışdım.
- Elmi işlərinizin praktiki tətbiq sahələrində necə istifadə edilə biləcəyini düşünürsünüz?
- Bu elmi işdə ilk dəfə Azərbaycanın Sovet Rusiyası tərəfindən işğalı, işğaldan sonra Azərbaycanda Sovet rejiminə qarşı üsyanlar, Ermənistan və Gürcüstanla sərhəd məsələləri, repressiyalar və s. məsələlərə aid sənədlər dövriyyəyə gətirilmişdir.
Bu elmi işdə əksini tapmış faktlar və məlumatlar Azərbaycanın XX əsr tarixinə aid ümumilləşdirilmiş əsərlərin, monoqrafiya və kitabların yazılmasında, dissertasiyaların və tədris vəsaitlərinin hazırlanmasında istifadə oluna bilər.
- Azərbaycanda və ya dünyada akademik həyatın vəziyyəti haqqında nə düşünürsünüz? Elmi tədqiqatın inkişafı üçün hansı şərait yaradılmalıdır?
- Hazırda elmin inkişafı üçün dövlət tərəfindən ölkəmizdə hər cür şərait yaradılıb. Gənclərimiz bu şəraitdən istifadə edib Azərbaycan elminə yeni töhfələr verə bilər. İstərdim, gənclərimiz elmə daha çox həvəs göstərsinlər.
- Elm və texnologiyanın gələcəyinə necə baxırsınız? Xüsusilə süni intellekt və digər müasir texnologiyalar elmi araşdırmalarda necə bir inqilab yaradacaq?
- Elm və texnologiyaların gələcək inkişafına nikbin baxıram. İnanıram ki, bizim müasir gənclərimiz dövlətimizin yaratdığı imkanlardan istifadə edib, elmimizə yeni töhfələr gətirəcək.
- Yeni layihə və ya araşdırmalar üzərində işləmək istəyirsinizmi?
- Çalışacağam ki, yeni məqalələr və monoqrafiyalar üzərində işləyim.
- Elmi yolda sizi nə motivasiya edir?
- Elm yolunda əldə edilən hər bir uğur insanı motivasiya edir.
- Emin Əmrullayev bildirib ki, “Elmi dərəcəsi olmaq və alim olmaq ayrı-ayrı şeylərdir”. Bir sözlə, nazir hər elmi dərəcəsi olanın alim olmadığını deyib, siz nə düşünürsünüz?
- Cənab nazirin dediyi sözlərə haqq qazandırıram. Bu, həqiqətən də belədir.
- Elm sahəmizə nə kimi yenilik gətirməyi düşünürsünüz?
- Çalışacağam ki, daha fərqli yeni məqalələr və monoqrafiyalar tərtib edim.
Nəzrin Vahid
